Birnen, Bohnen und Speck to danie, które na pierwszy rzut oka może brzmieć zaskakująco: boczek, fasolka szparagowa i gruszki w jednym garnku. W praktyce wychodzi z tego bardzo mięsny, sycący eintopf o dymnym aromacie, lekko słodkim tle i porządnym kawałku boczku w roli głównej.
Co to za potrawa?

To północnoniemiecka potrawa kojarzona szczególnie z Hamburgiem, Szlezwikiem-Holsztynem i okolicami północnego wybrzeża. Jej nazwa znaczy dosłownie: gruszki, fasola i boczek. Kluczowy jest tutaj wędzony boczek wieprzowy, najlepiej w kawałku, który oddaje smak wywarowi, a potem trafia na talerz w grubych plastrach.
Gruszki nie mają zamieniać dania w deser. Najlepiej sprawdzają się twarde, niezbyt dojrzałe owoce, które podczas duszenia miękną, ale nie rozpadają się na mus. Fasolka daje świeżość, ziemniaki robią z potrawy pełny obiad, a cząber podbija klasyczny, fasolowy charakter całości.
Składniki

Na 4 solidne porcje
- 600 g wędzonego boczku wieprzowego w kawałku, najlepiej parzonego lub surowego wędzonego, niezbyt chudego
- 800 g zielonej fasolki szparagowej
- 4 twarde gruszki, np. konferencja, najlepiej niezbyt dojrzałe
- 700 g ziemniaków sałatkowych lub ogólnoużytkowych
- 1 duża cebula
- 1 łyżka smalcu albo oleju
- 750 ml wody, lekkiego bulionu warzywnego albo delikatnego bulionu mięsnego
- 1 liść laurowy
- 3 ziarna ziela angielskiego
- 1 mały pęczek cząbru albo 1 łyżeczka suszonego cząbru
- 1 łyżeczka musztardy, opcjonalnie do doprawienia sosu
- 1–2 łyżeczki octu jabłkowego lub białego octu winnego, opcjonalnie
- świeżo mielony czarny pieprz
- sól do smaku
- 2 łyżki posiekanej natki pietruszki
Przygotowanie krok po kroku

- Przygotuj boczek. Jeśli boczek ma bardzo twardą skórę, możesz ją odkroić albo zostawić do gotowania dla smaku, a usunąć dopiero przed podaniem. Pokrój boczek na 4 grube porcje albo zostaw w jednym kawałku, jeśli wolisz kroić go po ugotowaniu.
- Podsmaż bazę. W szerokim garnku rozgrzej smalec lub olej. Obsmaż boczek z każdej strony przez 5–7 minut, aż lekko się zrumieni i puści aromatyczny tłuszcz. Dodaj drobno pokrojoną cebulę i smaż jeszcze 3–4 minuty, bez mocnego przypalania.
- Zrób wywar boczkowy. Wlej 750 ml wody lub bulionu. Dodaj liść laurowy, ziele angielskie i kilka gałązek cząbru. Doprowadź do lekkiego wrzenia, po czym zmniejsz ogień. Płyn powinien tylko delikatnie mrugać, mniej więcej w temperaturze 90–95°C. Gotuj boczek pod przykryciem przez 25 minut.
- Dodaj ziemniaki i fasolkę. Ziemniaki obierz i pokrój w większą kostkę lub grube półplasterki. Fasolkę oczyść i pokrój na kawałki po 4–5 cm. Dodaj warzywa do garnka, wymieszaj delikatnie i gotuj 12–15 minut, aż ziemniaki będą prawie miękkie.
- Dodaj gruszki. Gruszki przekrój na połówki lub ćwiartki, usuń gniazda nasienne. Skórkę możesz zostawić, jeśli nie jest twarda. Ułóż gruszki na wierzchu potrawy, żeby gotowały się bardziej na parze niż w samym wywarze. Duś kolejne 10–12 minut, aż będą miękkie, ale nadal zachowają kształt.
- Sprawdź boczek. Boczek powinien być w pełni ugotowany, gorący w środku i miękki. Jeśli używasz surowego wędzonego boczku, celuj w minimum około 75°C wewnątrz najgrubszego kawałka. W razie potrzeby wyjmij gruszki i fasolkę, a boczek dogotuj jeszcze 10–15 minut.
- Dopraw sos. Wyjmij liść laurowy i gałązki cząbru. Dopraw wywar pieprzem, ewentualnie musztardą i odrobiną octu jabłkowego. Z solą uważaj, bo boczek potrafi oddać jej naprawdę dużo.
- Podaj. Boczek pokrój w grube plastry. Na talerze nakładaj ziemniaki, fasolkę i gruszki, polej aromatycznym wywarem, a na wierzchu połóż plastry boczku. Posyp natką pietruszki.
Wskazówki dla mięsożerców

- Nie wybieraj boczku cienko krojonego. Plastry śniadaniowe są dobre na patelnię, ale tutaj potrzebny jest gruby kawałek, który da wywarowi smak i po ugotowaniu będzie konkretną porcją mięsa.
- Najlepszy będzie boczek wędzony, ale nie przesuszony. Zbyt suchy i bardzo słony kawałek może zdominować danie. Jeśli masz mocno słony boczek, zalej go zimną wodą na 30 minut przed gotowaniem.
- Obsmażenie nie jest obowiązkowe, ale pomaga. Tradycyjne wersje bywają po prostu gotowane. Dla polskiego mięsożercy lekko zrumieniony boczek będzie jednak bardziej apetyczny i da głębszy smak.
- Gruszki mają być dodatkiem, nie kompotem. Wybieraj owoce jędrne. Bardzo dojrzałe gruszki rozpadną się i za mocno osłodzą garnek.
- Cząber robi różnicę. Jeśli go pominiesz, danie nadal wyjdzie, ale straci swój charakter. W awaryjnej wersji można dodać majeranek, choć smak będzie już bardziej swojski niż północnoniemiecki.
- Chcesz więcej mięsa? Dodaj do garnka 200–300 g wędzonej karkówki albo kawałek żeberka wędzonego, ale potraktuj to jako wariację, nie klasyczną wersję.
Z czym podawać?
Najprościej podać Birnen, Bohnen und Speck jako pełny jednogarnkowy obiad, bo w środku są już ziemniaki. Jeśli gotujesz wersję bez ziemniaków w garnku, podaj obok osobno ugotowane ziemniaki z wody, najlepiej posypane natką.
Do boczku pasuje łyżeczka ostrej lub średnio ostrej musztardy na talerzu. Dobrze sprawdzi się też kiszony ogórek, prosta surówka z kapusty albo kromka żytniego chleba do zebrania wywaru. Do picia wybierz chłodne jasne piwo, pils albo lekkie piwo pszeniczne.
